B-418

TRAWLERY- PRZETWÓRNIE TYPU B-418 IB-418/III

Trawlery-przetwórnie typu B-418 budowaly dwie stocznie w dwóch wersjach. Pierwszych sześć statków zbudowała w latach 1970-1972 Stocznia im. Komuny Paryskiej w Gdyni na podstawie dokumentacji technicznej opracowanej przez COKB oddział w Gdyni. Projektantami trawlera byli inż Zbigniew Kryk i inż. Błażej Smoliński. Zamawiającym była PPDiUR „Odra” w Swinoujściu. Pierwszym statkiem tej serii był trawler o nazwie „Kalmar” — SWI 205. Drugą wersję tych trawlerów określanych symbolem B-418/III budowała w latach 1975-1977 Stocznia Pół nocna im. Bohaterów Westerplatte w Gdańsku. Trawlery budowano pod nadzorem Polskiego Rejestru Statków dla klasy:

*P4 RL3W — w odniesieniu do kadłuba i wyposażenia pokładowego,

* RPM — w odniesieniu do wyposażenia maszynowego,

* PRCH R2 — w odniesieniu do urządzeń chłodniczych.

Odbiorcą tych ośmiu trawlerów było PPDiUR „Gryf” w Szczecinie.

Stocznia im. Komuny Paryskiej w latach 1970-1972 dla PPDIUR „Odra” w Świnoujściu zbudowała następujące trawlery typu B-418:

„Kalmar” ŚWI 205— zbudowany w sierpniu 1970 r., wycofany z eksploatacji w 1992 r., „Humbak” Świ 206— zbudowany w grudniu 1970 r., wycofany z eksploatacji w 1991 r., „Mors” Świ 297— zbudowany w lutym 1971 r., - wycofany z eksploatacji w lipcu 1995 r., ‚„Garnela” ŚWI 208— zbudowany w czerwcu 1971 r., wycofany z eksploatacji w gnidnm 1994 r., „Waleń ŚWI 209— zbudowany we wrześniu 1972 r., wycofany z eksploatacji w lutym 1995 r., „Grinwal” ŚWI 210— zbudowany w grudniu 1972 r., w maju 1998 r. przeznaczony na złom.

Stocznia Północna im. Bohaterów Westerplatte w Gdańsku w tatach 1975-1977 zbudo wała dla PPDiUR „Gryf” w Szczecinie następujące trawlery typu B-41 81111:

Ogólny plan trawlera typu B-418 uwidoczniono na rysunku 49. Te nowoczesne trawlery przetwórnie przystosowano do prowadzenia połowów zarówno włokiem dennym, jak i pela gicznym w systemie dwuwłokowym na łowiskach atlantyckich w rejsach autonomicznych (80- dniowych) lub we współpracy ze statkami floty pomocniczej. Złowione ryby przetwarzano na filety lub tusze i zamrażano.

Trawlery typu B-418 i B-418/III były budowane na tym samym kadłubie, całkowicie spawanym o dwóch pełnych pokładach, równoległych do linii stępki w części dziobowej, a w części rufowej do linii wodnej. Pokład trałowy był częściowo osłonięty wąskimi pokładówka mi przy burtach, w których zlokalizowano pomieszczenia mieszkalne, szpital, izolatkę, maga zyny i zbiorniki wody słodkiej, a w części dziobowej umieszczono dwie mesy i kuchnię. Na pokładzie łodziowym znajdowały się kabina kapitana i pomieszczenia innych oficerów. Na pokładzie nawigacyjnym znajdowała się sterownia, z której prowadzono również operacje połowowe oraz zlokalizowano kabiny — nawigacyjną i radiową.

Do napędu trawlera zainstalowano 12-cylindrowy silnik czterosuwowy H. Cegielski-Fiat typu B3012 SS o mocy 2700 KM przy 500 obr./min, który przez przekładnię redukcyjną nie nawrotną napędzał śrubę nastawną. Nadwyżka mocy silnika głównego w trakcie połowów wykorzystywana była do produkcji energii elektrycznej w dwu prądnicach zawieszonych na przekładni redukcyjnej. Jedna z prądnic o mocy 800 kVA zasilała sieć, a druga o mocy 2x200 kW zasilała wciągarki trałowe.

Trawler dysponował również dwoma zespołami prądotwórczymi o mocy po 400 KVA, które napędzane były silnikami spalinowymi typu 8 BAH22 Suizer-Cegielski o mocy 500 KM przy 500 obr./min.

Czynna długość pokładu roboczego wynosiła około 40 m. Na rufie pokładu trałowego usytuowano maszt bramowy z dwoma bomami o udźwigu po 5 T, niezbędnymi do operowania włokiem. Pomost nad pochylnią rufową wyposażono w dwie stałe role trałowe do lin trałowych, które wydawano i wybierano jednobębnowymi wciągarkami umieszczonymi w części rufowej, urządzenie do zakładania lin trałowych, wysięgnik składany z blokiem do wydawania włoka i windę kablową do echosondy sieciowej. Uciąg wciągarek wynosił 8 T dla typu „Kal mar” i 12 T dla trawlerów typu „Delfin” przy prędkości wybierania 120 m/min., a pojemność bębnów wynosiła 3000 m liny o średnicy 26 mm. Wciągarki trałowe były napędzane silnikami elektrycznymi pracującymi w układzie Ward-Leonarda. Wciągarkami sterowano z pulpitu w sterowni, gdzie podczas trałowania można było, dzięki zainstalowanemu układowi pomiarowemu, uzyskiwać dane o uciągu, prędkości obrotowej silnika, długości wydanych lin trałowych i współbieżności bębnów wciągarek.

Czterobębnowa wciągarka sieciowa była zamontowana na pokładzie łodziowym i służy ła do wybierania włoka w systemie dwuwłokowym. Bębny boczne wciągarki o uciągu po 8 T przy prędkości wybierania 40 m/min przewidziano do wybierania skrzydeł włoka, natomiast bębny środkowe o uciągu 16 T przy prędkości wybierania 20 m/min umożliwiały wybieranie worka z rybą.

Ryby z worka wsypywano przez luki w pokładzie do znajdujących się w przetwórni czterech „mokrych” zbiorników o pojemności po 12 i schładzanych lodem łuskowym do temperatury +2°C. Zbiorniki wyposażono w podnoszone hydraulicznie dna oraz transportery czerpakowe.

Trawler oprócz urządzeń do sortowania ryb dysponował dwoma liniami obróbki mechanicznej ryb, które składały się z:

— odgławiarki „Baader 421”, fileciarki „Baader 188” i odskórzarki „Baader 47” dorszy;

— fileciarki „Baader 33” do śledzi z przystawką do filetowania makreli.

Przetwórnia statku była ponadto wyposażona w:

— dwie myjki o wydajności 4 tony surowca na godzinę;

— zespół urządzeń do obróbki i mrożenia ryb dużych;

— cztery szafy zamrażalnicze poziome, płytowe o ogólnej wydajności 30 ton produktu w blokach w blokach o wymiarach: 760x250x55 mm lub 482x254x60 mm, mrożonego do temperatury —20° C w czasie 20 godzin;

—jeden przelotowy tunel zamrażalniczy o temperaturze —20°C o wydajności 2 ton na 20 godzin — przeznaczony dla dużych ryb;;

— wytwórnię mączki rybnej o przerobie 25 ton surowca na dobę;

— zespół urządzeń do odzyskiwania oleju rybnego;

— wytwórnię lodu łuskowego o wydajności 10 ton na dobę.

Zespół zamrażalniczy pracujący na freonie R22 składał się z trzech sprężarek dwustopniowych, działających w układzie równoległym oraz jednej jednostopniowej sprężarki.

Urządzenia chłodnicze zapewniały utrzymywanie w ładowniach nr 1 i 2 temperatury — 28°C, a w ładowni mączki rybnej + 12°C.

Charakterystyka techniczna statku była następująca (Kryk i in. 1971, Sekudewicz 1971):

Długość całkowita 88,80 m

Długość między pionami 81,60 m

Szerokość na wręgach 15,00 m

Wysokość do pokładu:

głównego 6,80/7,00 m

trałowego 9,40 m

Zanurzenie konstrukcyjne 5,20 m

Objętość ładowni:

ryb mrożonych 1760 m

mączki rybnej 395 m

Pojemność zbiorników:

paliwa 1090 m

oleju rybnego 40m

wody słodkiej 180 m

oleju smarnego 22 m Pojemność rej estrowa:

brutto 2500 RT

netto    1450RT

Nośność          1518t

Nośność maksymalna  1718 t

Silnik główny typu B3012 SS

przy 500 obr./min o mocy        2700 KM

Prędkość przy zanurzeniu konstrukcyjnym       14,7 5 węzła

Załoga  72 osoby

Autonomiczność żeglugi           80 dni.

 rysunki